Khám phá du lịch chợ phiên

90. Chợ phiên Bắc HàNgày nay, sự phát triển của các trung tâm thương mại, siêu thị hay cửa hàng đã khiến cho không ít người vẫn nhớ đến những phiên chợ chỉ họp dăm ba ngày cố định trong tháng cùng những sản phẩm đặc trưng. Họ muốn tìm lại một chút gì đó cảm giác thú vị khi đi chợ phiên và trải nghiệm một không gian chứa đựng nét văn hóa xưa đáng nhớ.

Gần như ở bất cứ một địa phương nào trên mảnh đất Việt Nam của chúng ta đều có những phiên chợ họp vào một thời điểm nhất định nào đó trong tháng. Hẳn bạn cũng đã từng biết đến Bắc Ninh nổi tiếng với phiên chợ Nón, Vĩnh Phúc có phiên chợ Lồ, Hà Tây (nay là Hà Nội) với phiên chợ Săn, Hà Nam với phiên chợ Non… Thậm chí là một vài phiên chợ nổi tiếng khắp nơi – những phiên chợ chỉ họp mỗi năm một lần như chợ Viềng ở Nam Định… Tất cả các phiên chợ đều mang nét đặc trưng riêng như một cách thể hiện văn hoá của từng vùng miền.

1. Chợ phiên Bắc Hà

Đây là một trong những phiên chợ lớn nhất mà vẫn giữ được nguyên vẹn nhiều nét văn hoá đặc trưng của người dân tỉnh Lào Cai. Chợ phiên Bắc Hà diễn ra hàng tuần vào sáng chủ nhật, trong thị trấn Bắc hà vốn yên bình và thơ mộng như chính vùng đất cao nguyên quen thuộc này. Vào dịp cuối năm, phiên chợ luôn luôn đông đúc và tấp nập người buôn bán, qua lại hay mua sắm.

Chợ phiên Bắc Hà vốn được coi là khu chợ lớn nhất Tây Bắc, được chia thành nhiều khu buôn bán khác nhau gồm có gia súc, rau cỏ, quần áo, hàng thổ cẩm… Phiên chợ luôn náo nhiệt trong một cuộc sống êm đềm vốn có của nơi này.

Bước chân đến chợ phiên Bắc Hà, du khách sẽ bất ngờ khi nhìn thấy những quầy hàng được bày ra, những chồng gùi rau quả, thực phẩm…, ở góc chợ nào đó có tiếng quát tháo trâu, bò ở khu chợ bán gia súc hay tiếng mời chào ở sạp đồ trang sức… Phía cuối chợ, từng làn khói bếp bốc lên nghi ngút, phảng phất hương thơm mùi bánh phở và thắng cố.

2. Chợ phiên Cán Cấu

Là một buổi chợ kỳ lạ nhất vùng, chợ Tây Bắc thường họp phiên vào thứ 7 hàng tuần. Mọi người đến nơi này chủ yếu để đi lại dạo quanh, mua bán, mặc cả… trong những tiếng khèn, cười nói trong một thung lũng như ngây ngất trong sương mù. Khu chợ phiên trông như năm thửa ruộng bậc thang chạy men theo sườn núi trơ trọi với một con đường độc đạo nối liền thị trấn Bắc Hà với thị trấn biên ải Simacai của tỉnh Lào Cai. Trên ba thửa ruộng và nơi bán các sản vật địa phương gồm thổ cẩm, chỉ thêu, dược thảo, gia vị, rau củ… Còn hai thửa là nơi bán hàng ăn và các vật dụng gia đình như đèn pin, lưỡi cuốc, dao rựa…

Cách khu chợ khoảng năm mươi mét gần xuống đáy thung lũng còn một thửa ruộng khác được phủ một lớp đất dày màu vàng, đó chính là chợ trâu.

3. Chợ phiên Đồng Văn

Dù chợ phiên Đồng Văn chỉ họp mỗi tuần một phiên duy nhất vào ngày Chủ nhật nhưng không khí nơi đây lại đông vui, náo nhiệt khác thường. Phiên chợ với đủ sắc màu rực rỡ của những bộ trang phục người Dao, Mông, Tày, Nùng, Giáy, Lô Lô…, từ các ngả núi xuống chợ. Họ mang theo những gùi rau, củi, tay dắt lợn, dắt chó…
Nét độc đáo tiêu biểu của phiên chợ là những mặt hàng nông sản, sản vật do đồng bào làm ra và mang đến chợ. Phiên chợ này là dịp để đồng bào mau bán và trao đổi, giao lưu khi đến đây.

Vào các ngày 14, 15, 16 âm lịch hàng tháng, tại đây còn diễn ra các hoạt động văn hoá mang đặc trưng riêng của vùng cao như: thi chọi chim, trình diễn dệt thổ cẩm truyền thống của các dân tộc trong vùng.

4. Chợ phiên Mèo Vạc

Không chỉ người dân mà du khách đều đến chợ Mèo Vạc không chỉ để mua bán, trao đổi hàng hoá mà còn là dịp hội ngộ bạn bè sau nhiều ngày xa cách. Vào ngày chợ phiên, tất cả các thành viên trong gia đình người Mông thường đều xuống chợ.

Sau khi bán hàng xong, đồng bào nơi đây thường ăn uống cho đến no say mới về. Tại phiên chợ này, du khách có thể mua một số loài vật hiếm khi được bán ở miền xuôi như dê núi, lợn “cắp nách”. Nhiều năm nay, phiên chợ này luôn đông vui với sự góp mặt của các khách du lịch. Với sự đa dạng từ màu sắc trang phục đến những món ăn, hay nét đặc sắc của chợ phiên đã gây ấn tượng sâu sắc với mỗi du khách khi đến nơi này.

5. Chợ phiên Lũng Phìn

Từ thị trấn Mèo Vạc trên trục lộ 4C thuộc cung đường đi Đồng Văn – Mèo Vạc – Yên Minh, du khách sẽ được tham gia chợ phiên Lũng Phìn (tại xã Lũng Phìn, huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang) vào các ngày Thân và ngày Dần. Phiên chợ chính là ngày hội lớn của hơn 16 dân tộc anh em sinh sống trên miền cao nguyên đá, đặc biệt, đây cũng là một trong những phiên chợ lùi độc đáo, hiếm có ở cực Bắc Việt Nam.

Gọi là chợ lùi bởi cứ đều đặn 6 ngày một phiên, nếu tuần này họp chợ vào ngày Dần thì tuần sau chuyển sang ngày Thân. Chợ phiên chỉ họp trong ngày, với khoảng thời gian từ 4 – 5h sáng đến 3 – 4h chiều thì tan chợ. Trên khắp những nẻo đường quanh co lưng chừng núi, không khó để có thể bắt gặp những người dân tộc váy áo rực rỡ từ nhiều nơi đổ về chợ phiên như trẩy hội. Tuy nhiên, những cô gái, chàng trai ở bản xa đến chợ này ngoài việc mua bán mà còn để vui chơi, tìm bạn tình. Thiếu nữ thì váy áo xúng xính xuống chơi chợ, thanh niên thì cũng diện những bộ trang phục đẹp nhất để thu hút các cô gái..

Nét độc đáo chỉ riêng chợ phiên Lũng Phìn mới có chính là hàng hóa đem đến chợ, có thể là một con gà, chục quả trứng, hay vài bó mía, mấy mớ rau quả trong vườn nhà… những thứ đơn giản mang đậm nét đơn sơ cho phiên chợ vùng cao, mang lại sự thích thú cho khách du lịch khi đến tham quan, du lịch vùng này.

6. Chợ phiên Dào San

Chợ phiên Dào San họp ở trung tâm xã Dào San, huyện Phong Thổ vào các ngày thứ Năm và Chủ nhật hàng tuần. Là chợ vùng cao đặc trưng, mang tính chất điển hình cho Lai Châu và cả vùng Tây Bắc. Trên khắp các nẻo đường từ tờ mờ sáng, ẩn hiện trong sương mây là tiếng bước chân người, ngựa, và cả tiếng xe máy. Từng tốp hay đoàn trai gái người Mông, Hà Nhì, Dao, Thái… với váy áo sắc màu đổ về chợ như tạo nên một sự nổi bật trên nền núi biếc, rừng xanh.

Không đơn thuần chỉ là chợ đầu mối trao đổi, mua bán hàng hoá, sản phẩm nghề thủ công truyền thống… Nét đặc trưng điển hình ở phiên chợ này nằm trong cụm từ “văn hoá chợ’, là nơi phát lộ và giao lưu bản sắc văn hoá của nhiều dân tộc.

Đi chợ phiên Dào San, du khách sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng vẻ đẹp của núi rừng, những thác nước lấp lánh hay những thửa ruộng bậc thang như ẩn hiện trong sương mây trên dọc đoạn đường núi quanh co suốt trung tâm huyện lỵ về tới nơi đây.

7. Chợ phiên Phố Đòn

Trên hành trình khám phá Pù Luông xanh, bạn sẽ dễ dàng được tham gia phiên chợ Phố Đòn, được tổ chức vào hai ngày là thứ 5 hoặc chủ nhật. Chợ phiên này vẫn còn giữ nguyên nét đơn sơ, mang đậm chất vùng cao phía Tây của Thanh Hóa.

Gọi là khu chợ bởi đây là nơi giao thương hàng hóa và gặp gỡ của đồng bào các dân tộc Kinh, Mường, Thái của các xã quanh vùng cùng người dân ở các huyện Tân Lạc, Lạc Sơn… tỉnh Hòa Bình. Chợ có từ thời Pháp thuộc tại xã Lũng Niêm, huyện Bá Thước, tỉnh Thanh Hóa.

Sức hút khiến nhiều khách du lịch đều thích thú chính là nét văn hóa mua bán trao đổi hàng hóa ngang giá trị (trao đổi tương đương). Đồng bào có thể không giao dịch bằng tiền mà giao dịch trao đổi, ví dụ 3 quả trừng gà tương đương 1 mớ rau chẳng hạn… miễn sao cả hai bên đồng tình và thoải mái. Hàng hóa ở phiên chợ này tuy đơn sơ nhưng lại phong phú về chủng loại với nhiều sản vật độc đáo như: Thổ cẩm, rượu cần, rau rừng, côn trùng hay hoa quả tươi…

8. Chợ phiên Ma Lé

Chợ phiên Ma Lé cuốn hút du khách bởi chính sự giản dị vốn có của nó. Chợ cách Đồng Văn (thuộc tỉnh Hà Giang) gần 10 km và họp ngay tại một khu đất rộng có tầm ngắm xuống những rộng ngô được bao quanh bởi những rặng đá tai mèo nhọn hoắt.

Chợ phiên Ma Lé hiện nay vẫn giữ được những nét giản dị vốn có, tiêu biểu cho một khu chợ quê. Bất cứ ai đến đây nếu không có thời gian ở lại chợ Đồng Văn vào mỗi sáng chủ nhật thì có một lựa chọn khác là tới thăm Ma Lé. Hình ảnh những các chàng trai cao to uống rượu ngô quanh những chiếc bàn thấp chân; còn các cô gái thì lại tíu tít khoe chiếc áo hay cái khăn mới với chúng bạn.

9. Chợ phiên Xá Nhè và chợ phiên Tả Sìn Thàng

Mỗi khi du khách về tới Tủa Chùa, điều ấn tượng khiến không ai có thể dễ dàng quên chính là chợ phiên Xá Nhè và Tả Sìn Thàng – hai chợ phiên độc đáo, đặc sắc và hấp dẫn. Du khách khi dừng chân ở đây sẽ có dịp tìm hiêu thêm về những phong tục, tập quán, nét sinh hoạt củ người dân nơi đây cũng như trải nghiệm những phút giây thư giãn trong bầu không khí trong lành và đầy thiện chí của người dân nơi đây.

Hai chợ phiên này thường họp 6 ngày 1 lần, tuy vậy lại khác ngày tổ chức. Nếu như chợ phiên Xá Nhè họp vào ngày Dậu, ngày Mão và họp tại vị trí trung tâm xã Xá Nhè thì chợ Tả Sìn Thàng lại họp ở thung lũng cùng tên vào các ngày Tý, Ngọ. Cae hai chợ phiên đều là những ngày hội đặc trưng của đất và người nơi đây. Du khách khi đến chợ phiên có thể dạo quanh chợ và mua các sản vật đặc trưng do những người dân địa phương tự nuôi trồng trong vườn, rừng như: lợn, gà, măng khô, mộc nhĩ, nấm hương, mật ong… Người dân nơi đây nói chung là thân thiện, ít khi mặc cả, thích thì bán hoặc không chứ chẳng bao giờ kỳ kèo bớt một thêm hai với người mua.

Cả hai chợ phiên đều là nơi người dân địa phương giao lưu, trao đổi hàng hóa hay gửi gắm tình cảm. Đặc biệt, đây là điểm hẹn của khách thập phương sau hành trình xa xôi để về Tủa Chùa, đắm chìm vào cảnh chợ sôi động, để được gặp gỡ, trò chuyện với đồng bào người dân tộc và cả việc thưởng thức đặc sản nơi đây.

10. Chợ phiên vùng cao Lùng Khấu Nhin

Cchợ phiên Lùng Khấu Nhin của xứ Tây Bắc đất Việt đã được đông đảo không chỉ người Việt Nam, mà cả cộng đồng quốc tế quan tâm và yêu thích được đến. Dù là sự náo nhiệt đến giản dị của phiên chợ nhưng vẫn vô cùng cuốn hút những bước chân khởi hành cũng như tận hưởng. Chợ Lùng Khấu Nhin họp vào sáng thứ 5 hàng tuần, gây ấn tượng mạnh mẽ với du khách bởi sắc màu của vải vóc, thổ cẩm hay những đóa hoa rừng.

Giống như các phiên chợ vùng cao tại Sapa, chợ phiên Lùng Khấu Nhin mang đến ấn tượng mạnh bởi cả tiếng trò chuyện, nói cười ồn ã của kẻ mua người bán như tạo nên một không gian sống động. Chợ phiên bày bán các vật dụng cần thiết cho sinh hoạt gia đình và cả thức ăn chế biến phục vụ nhu cầu ăn uống hàng ngày. Phiên chợ như một nét phá cách giữa khung trời Tây Bắc vốn yên tĩnh lâu nay.

Đi chợ nay đã là nhu cầu thiết yếu của mỗi gia đình trong đời sống ngày nay, nhưng như một sự tình cờ mà cứ vào những ngày giáp Tết, các chợ phiên lại trở nên đông đúc lạ thường như một dịp để đồng bào mua sắm, dạo chơi trong những ngày cuối năm. Đã có không ít người coi việc đi chợ phiên như việc đi chơi, thưởng thức chứ chẳng cần phải mua sắm mới là đi chợ phiên…



Danh mục: Đi và chia sẻ

Tác giả TÀI LIỆU QUÝ. COM

Cộng đồng Blog TailieuQuy.com là những thầy cô giáo giỏi muốn chia sẻ những kinh nghiệm học và truyền cảm hứng nhằm phổ biến các tài liệu quý, các chuyên môn tới nhiều người hơn, giúp thay đổi cuộc sống của mọi người...

Mục ý kiến, bình luận:

P/S: Email của bạn được bảo vệ. Chúng tôi nói không với spam. Khi ý kiến, bình luận của bạn được trả lời bạn sẽ nhận được thông báo qua email để bạn tiện theo dõi. Xin cảm ơn!

P/S: Email của bạn được bảo vệ. Chúng tôi nói không với spam. Khi ý kiến, bình luận của bạn được trả lời bạn sẽ nhận được thông báo qua email để bạn tiện theo dõi. Xin cảm ơn!