Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến [PDF]
(Trương Vĩnh Ký, xuât bản 1898 tại Sài Gòn)

⬇ Tải Về

Hoặc

📖 Đọc trực tiếp

Hoặc

★★★★★ 5/5 (1 lượt)

Miễn phí

Tác giả: Trương Vĩnh Ký

Dung lượng: 17M

Yêu cầu:

Lượt xem: 👁 6

Giới thiệu Thông số Tải về

📌 Mục lục

Hình ảnh File Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến

Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến 1

Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến 2

Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến 3

Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến 4

Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến 5

Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến 6

Mô tả File Phong hóa điều hành - Cờ bạc nha phiến

"Phong hóa điều hành: Cờ bạc - Nha phiến" (1898) là một trong những tác phẩm khảo luận - diễn thuyết quan trọng cuối đời của nhà bác học, nhà ngôn ngữ học P.J.B. Trương Vĩnh Ký (Petrus Ký).

Tác phẩm phản ánh góc nhìn xã hội học sắc bén và tinh thần canh tân của Trương Vĩnh Ký trước hai tệ nạn xã hội nhức nhối nhất ở Nam Kỳ thời bấy giờ: cờ bạc và hút thuốc phiện.

Xem thêm: Sách Nếp cũ - Con người Việt Nam

1. Thông tin chung về tác phẩm

- Tên tác phẩm: Phong hóa điều hành (được xuất bản trong tập khảo luận bàn về đạo đức, phong tục và cách quản lý xã hội).

- Chủ đề chuyên biệt: Cờ bạc & Nha phiến.

- Tác giả: Pétrus Trương Vĩnh Ký (1837 – 1898).

- Năm xuất bản: 1898 (in tại Nhà in Bản quốc Tân Định, Sài Gòn).

- Ngôn ngữ: Chữ Quốc ngữ early/cổ giai đoạn cuối thế kỷ XIX.

Xem thêm: Hưng Đạo Vương (sử truyện)

2. Bối cảnh ra đời

Vào cuối thế kỷ XIX, dưới thời kỳ đầu Pháp thuộc ở Nam Kỳ, chính quyền colonial không những không cấm đoán triệt để mà còn biến độc quyền bán thuốc phiện (nha phiến) và mở sòng cờ bạc (đổ bác) thành một nguồn thu ngân sách khổng lồ cho bộ máy cai trị.

Tệ nạn này nhanh chóng tàn phá sức khỏe, đạo đức, gia đình và kinh tế của đông đảo tầng lớp dân chúng Nam Kỳ. Nhận thấy sự suy vi đạo đức ("phong hóa suy đồi"), Trương Vĩnh Ký đã biên soạn tác phẩm này như một lời cảnh tỉnh và hướng dẫn cách điều chỉnh, quản lý xã hội.

3. Nội dung trọng tâm

Tác phẩm được chia làm hai mảng phân tích chính:

A. Vấn đề Cờ bạc (Đổ bác)

- Nhận diện tệ nạn: Trương Vĩnh Ký liệt kê và phân tích các hình thức cờ bạc phổ biến thời đó (tài xỉu, số đề, xóc đĩa, bài tổ tôm, mạt chược...).

- Tác hại xã hội: Phân tích cơ chế tâm lý kẻ mê cờ bạc – từ tham bốc đồng đến nợ nần, trộm cắp, cướp giật, nhà tan cửa nát.

- Biện pháp giáo hóa: Đề xuất chính quyền và các hương chức làng xã cần kiểm soát chặt chẽ các sòng bạc, đồng thời giáo dục tinh thần lao động chân chính cho thanh niên.

B. Vấn đề Nha phiến (Thuốc phiện)

- Tác hại thể chất và tinh thần: Mô tả chi tiết sức tàn phá của làn khói thuốc phiện đối với thân thể (tiêu tụy, suy kiệt, mất khả năng lao động) và trí tuệ của con người.

- Tác hại gia đình - xã hội: Người nghiện nha phiến sẵn sàng cầm cố tài sản, bán vợ con để thỏa mãn cơn nghiện, làm kiệt quệ tài chính của gia đình và dòng họ.

- Giải pháp cứu hoãn: Cảnh báo nguy cơ suy vong giống giống nòi nếu không có chính sách ngăn chặn việc buôn bán và sử dụng chất gây nghiện này.

Xem thêm: Minh Tâm Bửu Giám (cùng tác giả)

4. Giá trị và Ý nghĩa của cuốn sách

- Tính tiên phong về xã hội học: Cuốn sách được xem là một trong những công trình khảo luận xã hội học bằng chữ Quốc ngữ đầu tiên tại Việt Nam trực diện phân tích tệ nạn xã hội dưới góc độ tâm lý, kinh tế và quản trị.

- Giá trị ngôn ngữ: Tác phẩm là tư liệu quý giá để nghiên cứu ngôn ngữ Nam Kỳ cuối thế kỷ XIX, với cách dùng từ, văn phong nghị luận độc đáo của Trương Vĩnh Ký.

- Tấm lòng với dân tộc: Dù làm việc trong bộ máy phiên dịch/chính quyền thời kỳ đó, Trương Vĩnh Ký vẫn giữ sự trăn trở sâu sắc trước đời sống sĩ dân, dùng ngòi bút để can gián và nâng cao dân trí.

Thân ái!
Tài Liệu Quý